Aardwarmte
Aardwarmte is een warmtebron die al eeuwen door de mens wordt gebruikt. Denkt u maar eens aan Romeinse badhuizen waar men badderde in het door aardwarmte opgewarmde water.
Wat is aardwarmte?
Aardwarmte is de warmtestroom die ontstaat als gevolg van het grote temperatuurverschil tussen het binnenste en het buitenste van de aarde. Ongeveer 99% van de aarde is warmer dan 1000°C. Van de resterende 1% is nog eens 99% warmer dan 100°C. Die hoge temperatuur van de aardkern en –mantel komt door restwarmte en radioactief verval.
Toepassingen van aardwarmte
Op sommige plaatsen komt aardwarmte sterk geconcentreerd naar boven. In deze gebieden (hoogenthalpie vindplaatsen) vinden we vaak vulkanische en seismische activiteit (aardbevingen). De ondergrond in dit soort gebieden is al op een paar meter diepte honderden graden heet.
Als er water in die hete ondergrond wordt gepompt, ontstaat er stoom. Deze stoom kan vervolgens gebruikt worden om een turbine aan te drijven. De stoom koelt af, condenseert en wordt opnieuw de grond in geïnjecteerd. Deze manier van elektriciteitsopwekking wordt geothermische energie genoemd. Geothermische energie is eigenlijk alleen rendabel bij temperaturen hoger dan 100°C. Maar er zijn technieken in ontwikkeling die stroomopwekking bij 70°C mogelijk maken.
Geothermische energie is vooral in China, Verenigde Staten en IJsland een populaire manier van stroomopwekking. In gebieden waar de aarde ‘rustiger’ is, vinden we de zogenaamde laagenthalpie vindplaatsen.
In deze gebieden is stroomopwekking niet rendabel en ligt de focus vooral op de warmte. Vooral de isolerende werking van de bodembedekking is hier interessant. Dankzij deze isolatie is de ondergrond (ongeveer 10 meter onder de grond) gedurende het hele jaar relatief stabiel. In de winter is de ondergrond warmer dan de buitenlucht. Als dat nodig is, kan deze warmte met warmtepompen uit de grond worden geëxtraheerd.
Aardwarmte in Nederland
In Nederland zijn alleen laagenthalpische vindplaatsen. In de gemeente Heerlen loopt een project waarbij warm water uit verlaten kolenmijnen wordt opgepompt. En in Den Haag is door de poreuze zandgronden een ruime hoeveelheid grondwater aanwezig. Daar wil men water uit de diepte op gaan pompen.
In veel nieuwbouwprojecten is de warmtepomp erg in opkomst. Bij die projecten worden buizenstelsels aangebracht in de heipalen ten behoeve van warmtepompsystemen. Om bestaande woningen aan de warmtepomp te helpen, heeft de overheid een subsidieregeling in het leven geroepen. Die subsidie voorziet in een aanschafpremie van maar liefst € 5.000,-
Wat is aardwarmte?
Aardwarmte is de warmtestroom die ontstaat als gevolg van het grote temperatuurverschil tussen het binnenste en het buitenste van de aarde. Ongeveer 99% van de aarde is warmer dan 1000°C. Van de resterende 1% is nog eens 99% warmer dan 100°C. Die hoge temperatuur van de aardkern en –mantel komt door restwarmte en radioactief verval.
- Restwarmte
- Radioactief verval
Toepassingen van aardwarmte
Op sommige plaatsen komt aardwarmte sterk geconcentreerd naar boven. In deze gebieden (hoogenthalpie vindplaatsen) vinden we vaak vulkanische en seismische activiteit (aardbevingen). De ondergrond in dit soort gebieden is al op een paar meter diepte honderden graden heet.
Als er water in die hete ondergrond wordt gepompt, ontstaat er stoom. Deze stoom kan vervolgens gebruikt worden om een turbine aan te drijven. De stoom koelt af, condenseert en wordt opnieuw de grond in geïnjecteerd. Deze manier van elektriciteitsopwekking wordt geothermische energie genoemd. Geothermische energie is eigenlijk alleen rendabel bij temperaturen hoger dan 100°C. Maar er zijn technieken in ontwikkeling die stroomopwekking bij 70°C mogelijk maken.
Geothermische energie is vooral in China, Verenigde Staten en IJsland een populaire manier van stroomopwekking. In gebieden waar de aarde ‘rustiger’ is, vinden we de zogenaamde laagenthalpie vindplaatsen.
In deze gebieden is stroomopwekking niet rendabel en ligt de focus vooral op de warmte. Vooral de isolerende werking van de bodembedekking is hier interessant. Dankzij deze isolatie is de ondergrond (ongeveer 10 meter onder de grond) gedurende het hele jaar relatief stabiel. In de winter is de ondergrond warmer dan de buitenlucht. Als dat nodig is, kan deze warmte met warmtepompen uit de grond worden geëxtraheerd.
Aardwarmte in Nederland
In Nederland zijn alleen laagenthalpische vindplaatsen. In de gemeente Heerlen loopt een project waarbij warm water uit verlaten kolenmijnen wordt opgepompt. En in Den Haag is door de poreuze zandgronden een ruime hoeveelheid grondwater aanwezig. Daar wil men water uit de diepte op gaan pompen.
In veel nieuwbouwprojecten is de warmtepomp erg in opkomst. Bij die projecten worden buizenstelsels aangebracht in de heipalen ten behoeve van warmtepompsystemen. Om bestaande woningen aan de warmtepomp te helpen, heeft de overheid een subsidieregeling in het leven geroepen. Die subsidie voorziet in een aanschafpremie van maar liefst € 5.000,-
